ANADOLU VE RUMELİ AĞIZLARI - I

Dersin Detayları
-
Türkçe
Örgün Öğretim
Seçmeli
Online
Prof. Dr. Abdurrahman ÖZKAN
-
Ağız araştırmaları konusunda temel bilgiler vermek; Anadolu ve Rumeli ağızlarıyla ilgili çalışmaları gözden geçirmek; alan araştırması yaptırmak; Anadolu ve Rumeli ağızlarının ses ve şekil bilgisi özellikleri konusunda bilgi vermek; örnek bir ağız bölgesine ait metinler üzerinde inceleme yapmak.
Ağız araştırmaları konusunda temel bilgiler (ağız terimi, ağız bölgeleri, ağız malzemelerinin derlenmesi, incelenmesi; diğer ağızlar, şiveler ve lehçelerle mukayese); Anadolu ve Rumeli ağızlarının ses ve şekil bilgisi özellikleri; yayımlanmış metin örneklerinden hareketle uygulama yapılması.
Buran, Ahmet, Anadolu Ağızlarında İsim Çekim (Hâl) Ekleri, TDK Yay., Ankara 1996. Ercilasun, Ahmet Bican, Kars İli Ağızları, Ses Bilgisi, TDK Yay., Ankara 2002. Gemalmaz, Efrasiyap, Erzurum İli Ağızları I-III, TDK Yay., Ankara 1995. Gülensoy, Tuncer, Kütahya ve Yöresi Ağızları, TDK Yay., Ankara 1988. Gülensoy, Tuncer, Rumeli Ağızlarının Ses Bilgisi Üzerine Bir Deneme (İnceleme-Bibliyografya-Metinler), Kayseri 1993. Gülensoy, Tuncer – Alkaya, Ercan, Türkiye Türkçesi Ağızları Bibliyografyası, Akçağ Yay., Ankara 2003. Günay, Turgut, Rize İli Ağızları, Kültür Bakanlığı Yay., Ankara 1978. Karahan, Leyla, Anadolu Ağızlarının Sınıflandırılması, TDK Yay., Ankara 1996. Korkmaz, Zeynep, Güney-Batı Anadolu Ağızları, TDK Yay., Ankara 1994. Korkmaz, Zeynep, Nevşehir ve Yöresi Ağızları, TDK Yay., Ankara 1994. Tekin, Talat, Ana Türkçede Aslî Uzun Ünlüler, H.Ü. Yay., Ankara 1975. TÜRK DİL KURUMU, Ağız Araştırmaları Bilgi Şöleni, TDK Yay., Ankara 1999. Üstüner, Ahat, Anadolu Ağızlarında Sıfat-Fiil Ekleri, TDK Yay., Ankara 2000.
Ders Konuları
  1. Lehçe, şive, ağız, ağız bilimi, dil coğrafyası, dil haritası, dil atlası
  2. Ağızların oluşumu, fonetik değişmelerin sebepleri
  3. Anadolu ağız araştırmaları, ağızların söz varlığı, ağız sözlükleri
  4. Anadolu ağızlarının sınıflandırılması, ağız araştırmalarında derleme teknikleri
  5. Ağız araştırmalarında kaynak kişi meselesi
  6. Anadolu ağızlarında ünlüler
  7. Ünlü uyumu, ünlü değişmesi, ünlü düşmesi, ünlü türemesi
  8. Anadolu ağızlarında ünsüzler
  9. Ünsüz uyumu, ünsüz benzeşmesi, ünsüz benzeşmezliği, ünsüz değişmesi, ünsüz türemesi, ünsüz düşmesi, ünsüz ikizleşmesi, ünsüz tekleşmesi, yer değiştirme, kaynaşma, hece yutulması
  10. Anadolu ağızlarında isim çekim ekleri, Anadolu ağızlarında fiil çekim ekleri
  11. Örnek bir ağız bölgesine ait metinler üzerinde inceleme çalışmaları
  12. Örnek bir ağız bölgesine ait metinler üzerinde inceleme çalışmaları
  13. Örnek bir ağız bölgesine ait metinler üzerinde inceleme çalışmaları
  14. Örnek bir ağız bölgesine ait metinler üzerinde inceleme çalışmaları
Öğrenme Çıktıları
  1. Ağız araştırmaları ile ilgili temel kavram ve ilkeler
  2. Türkiye Türkçesi ağızlarının temel gramer özelliklerini bilmek ve bu alanda araştırma yapabilmek.
  3. Türk Dili alanında akademik düzeyde araştırma ve çalışma yapabilmenin temel bilgi ve becerilerine sahip olmak.
AKTS İş Yükü İçeriği
Etkinlik Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 3.00 14 42
Sınıf Dışı Çalışma Süresi 1 98 98
Proje Görevleri 0 0 0
Performans Görevleri 0 0 0
Laboratuvar 0 0 0
Staj 0 0 0
Ara Sınavlar 0 0 0
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 100 100
Toplam AKTS: 8 240
Değerlendirme Ölçütleri
Çalışma Sayı Katkı (%)
Genel Sınav %100
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 50
Kısa Sınavlar 0 0
Proje 1 50
Performans Görevleri 0 0
Toplam 2 %100